Archive for January, 2008

Ik ben gisteren gestuit op het werk van Can Goknil, een Turkse kunstenares. Haar werk heeft wel wat weg van het werk van Vildan. Mijn favoroeten zijn de boeken series waarin ze boeken beschilderd en de talisman series waar ze Anatolische talismans maakt door papier, kalligrafie en schilderen te verenigen.



With Birds, 2006



‘Amulet for the protection of the home’



‘Talisman for Fertility’

Meer werk van haar is te zien op haar website

Erwin Vogelezang postte vandaag dit gedicht in de eenzame uitvaart traditie. Ik hou Vogelenzang’s site altijd af en toe in de gaten omdat ik hem een getalenteerd persoon vind. Dit gedicht vind ik prachtig:

paolo’s pedalen

van het begin weten we niets – er is een begin
denkbaar dat troost biedt; hand in de holte van je rug,
papiertjes tussen de spaken, een zonwarme vlag
haar achter je aan. een wonder, vond moeder,
en jij vond dat van haar.

van wat volgde weten we dit – er was een vrouw,
er waren geen kinderen, een huis vol geen kinderen
en jij. misschien wilde je vliegtuigjes voor ze vouwen,
een palazzo van tetra-paks bouwen, je liet na
voor wie ongeboren of gestorven was.

we weten wat we vonden – scartabello, briefjes, tijd
die kwam en ging. het zou iets kunnen betekenen
voor hen die achterbleven. maar niemand blijft achter,
paolo, we volgen allemaal, hoog op de pedalen,
haar in de wind, geratel tussen de spaken.

Lees meer over het gedicht en de context op de site van Erwin Vogelezang

De 23 jarige student journalistiek Perwiz Kambakhsh is ter dood veroordeeld, zonder een advocaat toegewezen te hebben gekregen, voor ‘belediging van de islam en verkeerde interpretatie van de Koran’.

Allemaal door een regering die ondersteund wordt door de US-coalitie, terwijl zij op de Taliban jagen, een religieuze groepering die naar hun mening schijnbaar minder bestaansrecht heeft. Ik ben geen Taliban fan, want het opblazen van die Boeddha beelden vond ik een van de grootste archelogische misdaden uit de geschiedenis, maar het is wel uiterst vreemd dat dezelfde standpunten onder een andere naam door ons financieel gesteund worden.

Nederland moet per direct laten weten dat het zijn troepen terug trekt indien Perwiz Kambaksh ter dood veroordeeld blijft of zelfs maar langdurig gevangen wordt gezet. Wij wensen met ons belastinggeld geen beleid te steunen dat boogt op het vermoorden van mensen om hun geloof of ideeen.

Je bent pas echt een underground dichter als je moet drinken om je eigen gedichten nog te herkennen

M.H.Benders

Concensus - dat is een duur woord voor ‘elkaar naar de mond praten’. Bijna elke kritiekcultuur heeft er last van. In de kritiek gaat het er immers niet om een originele smaak te hebben - verre daarvan, het gaat er vooral om met ‘jouw smaak’ niet voor aap te staan. Daarom doen veel critici naarstig hun best om het met elkaar eens te zijn. Critici zijn een soort smaakvanen geworden die uiterst gevoelig staan afgesteld op de windhoek. Merkt men dat er een licht briesje opsteekt dan begint menig mening al braaf te wapperen.

Bovenstaande zijn de ideeen die bij mij opkomen als ik de lijsten zie van Woordlijst 2007 24 critici geven hun top 3 bundels van 2007, en er zitten er maar een paar bij wiens smaak daadwerkelijk afwijkt van de anderen. Om even duidelijk te wezen: dit is geen argument tegen de winnaars. Het zou best kunnen dat deze 3 bundels de beste bundels zijn die in 2007 uitkwamen. Ik heb er mijn bedenkingen bij maar kan er niet over oordelen omdat ik de meeste bundels waar het over gaat niet heb gelezen. Het gaat mij puur om het fenomeen vergelijkbare smaak, dat ik tekenend vind voor grote vervlakking.

Menig goede bundel die ik wel gelezen heb moet het doen met één magere vermelding. Om even de percentages uit te rekenen: Het zijn 24 critici maal 3 vermeldingen = 72 plaatsen. Dat betekent dat bijvoorbeeld maar 1,3 procent van de Nederlandse critici vond dat Xavier Roelens een top 3 plek verdiende, en 2,6 procent vonden dat Wijnberg of Starik erin thuishoorden. Zulke berekeningen tonen mijns inziens aan dat er iets niet helemaal in de haak is met de manier waarop zulke ‘meningen’ tot stand komen. Kansberekening technisch is het bijna onmogelijk dat een bundel die zeer goed wordt besproken zo eindigt.

Maar goed, zoals gezegd: een originele smaak daar koop je in kritiekland weinig mee. Want als een criticus ‘iets anders’ vind dan de meerderheid dan heeft hij het bij het verkeerde eind gehad, vooral bij dit soort wedstrijdjes. Slechts gelauwerde critici kunnen het zich veroorloven om een afwijkende mening te presenteren. De rest is al tevreden de belichaming van de groepssmaak te zijn, wat dat betreft is het maar goed dat dichtbundels niet net als politici ook buiten de koffietafel functioneren.

Onderzoek wijst uit dat Amerikaanse Indianen mogelijk oorspronkelijk Turks van origine zijn. Op een conferentie deze week georganiseerd door de Turkse Alumni Association kwamen wetenschappers van diverse pluimage bij elkaar om dit verhaal, dat in Turkse kringen al langer de ronde doet, te onderschrijven. De volgende mensen zaten in het panel van de conferentie: Brian Paterson, United South and Eastern Tribes & Bear Clan representatief voor de Oneida Indian Nation’s Men’s Council en Clan Mothers, Professor Timur KocaoÄŸlu, Michigan State University, Professor Türker ÖzdoÄŸan, George Washington University, Professor Marjorie Mandelstam Balzer, Georgetown University’s Anthropologie en Archeologie van Eurasia Department en Associate Professor Carol Chiago Lujan, Arizona State University’s founding director of the American Indian Studies Program.

In Turkije is het een welbekend feit dat de Turkse en de Indianen talen veel overeenkomstige woorden bevatten. De Franse Linguist Dumesnil heeft meer dan 300 Turkse woorden gevonden in de Amerikaanse indianentaal: Türe and Töre (Traditie), Yanunda and Yanında (Dichtbij), Atış and Ateş (vuur) om er maar ene paar te noemen.

De befaamde Russische geneticus Ilya Zakharov heeft in 1998 geexclameerd dat hij erg dichtbij het traceren van de origines van de Amerikaanse indianen was, gebaseerd op zijn genetische studies van het Tuvan volk in Siberie. Zakharov zei dat hij een DNA link had gevonden tussen de Amerikaanse indianen en het Tuvan volk, en hij wees erop dat het Tuvan volk voornamelijk uit Turkse nomaden bestaat die kamelen, yaks, schapen, geiten en rendieren hoeden.

Brian Paterson beweerde echter dat de link mogelijk andersom was: dat Turken van oorsprong Amerikaanse Indianen zijn die op een of andere wijze in Azie beland zijn. Zijn visie kon echter niet op bijzonder veel bijval rekenen.

Wie is de man op deze foto? Is dat Elvis? John Travolta? Nee, dat is nou mijn vader.



De meest befaamde nozem uit Helmond en omgeving. Hier zit hij, met stropdas en nozemjas, op zijn brommer.



Mijn ouders waren kinderen van de Vijftiger jaren. Een grenzeloos optimisme was hun deel. Hoe optimistisch moet je wel niet zijn om in zo’n geval met zijn vieren elk jaar naar het Gardameer te vertrekken?



Juist ja. Of was dit alweer een andere? Een Loyd? Een Fiat? Een DAFje? Autokenner in de buurt?



Dit was volgens mij dus een DAFje



En volgens mij was dit dus een Loyd. Je moet het maar aandurven om daarin met zijn vieren de Brennerpas te bedwingen. Och God, Het Gardameer. Dat was voor de rockers, de verwaande kwasten gingen altijd naar het Komo Meer.



En waren ze eenmaal daar dan was het kamperen geblazen met zo’n prachtige luifeltent waarin je ging zitten rikken als het regende. Zo’n tent had wel 3 slaapkamers, met luchtbedden natuurlijk. Hier mijn vader en moeder samen op de foto.



En dit is mijn moeder op de berg boven de camping. De berg bij het gardameer heeft twee bulten. Ik wist altijd dat we ter plekke waren als iedereen ‘Kameel in zicht’ begon te schreeuwen.


En hier weer terug in Helmond. Dit is de auto van mijn opa, de man in de deuropening. Die was gek op speedboten, vogels en klokken. Hij had een grote voliere in de tuin en maakte met de hand klokken voor iedereen in zijn schuur. En elk jaar richting Gardameer, kamperen en jeux de boul spelen. Dat waren nog eens tijden. De pioniersgeest, waar is hij gebleven.

Twee afbeeldingen van de bijzondere muurkunst van de braziliaanse graffitikunstenaar Zezoa:

Klik hier voor meer foto’s

Er is geen enkele organisatievorm die mensen zo effectief in het gareel kan houden als georganiseerde religie. Hoe groter de religie ook, hoe meer zij zich beroept op de grootste gemene delers: de grootste religies op deze planeet zijn religies die barsten van de regelgeving over wat mensen wel en wat ze niet mogen doen. Het Christendom is er een voorbeeld van, het Judaisme, de Islam. Het zijn moralistische religies die allen min of meer beweren dat je, als je je tijdens dit leven koest weet te houden en braaf leeft, jou na dit leven een beloning te wachten zal staan.

Nu leven wij op een planeet waar het steeds drukker wordt. De bevolking van planeet aarde groeit snel en er komt steeds minder bewegingsvrijheid. Het dilemma wat dit oproept is helder: het is zeer waarschijnlijk dat zonder de grote religies de mens in opstand zou komen tegen wat hem als onrecht toeschijnt; logischerwijze volgt dan dat bij veel moslims, die immers arm zijn en dus ontevreden, de vlam in de pan zou slaan. Datzelfde gaat evengoed op voor bijvoorbeeld Zuid Amerika, waar het christendom veel fanatieker beoefent wordt dan bij ons in Europa. Hoe fanatieker de religie, hoe ontevredener de mensen meestal zijn. Dat is wel een interessant gegeven, want bijna nergens is men zo fanatiek als in de USA. Het ‘rijkste land ter wereld’ waar men grotendeels zeer arm is en zeer verpauperde voorzieningen heeft.

De vraag is nu: is het verstandig om bij sterke groei van de wereldbevolking te streven naar ontkerkelijking? Je kunt met die vraag eigenlijk alle kanten op. De bestaande machten zijn uiteraard grote fans van de religies – de Saudische Koning is maar al te blij met die Shariawet want niet hij, maar God is verantwoordelijk voor al die stenigingen en afgehakte handen.

De kans is groot dat bij een groot deel van de wereldbevolking grote onrust ontstaat zonder het opium van de religie. Maar goed, datzelfde effect krijg je ook als je hun televisie wegneemt. Het is dus een keuze tussen:

1.Pappen en nathouden, met als gevolg dat de wereld steeds voller wordt en mensen noodgedwongen steeds fanatieker en idioter worden om hun eigen ellende te maskeren.
2. De grote onrust accepteren – oorlogen, geweld, revoluties, etc.

De werkelijke verlichting is persoonlijk en nooit maatschappelijk. Het Atheisme, De Gnostiek, Het Shamanisme – elke beweging die wel zoekt naar de bevrijding van de mens is per definitie ongeschikt voor de massa. Een massabeweging wordt altijd gevoed door angstbeelden. De angst is de goedkope brandstof voor het heilig vuur van de fanatici.

In veel shamanistische tradities is angst dan ook de eerste vijand die op het pad naar de verlichting moet worden verslagen. Lukt dit de aspirant dan verkrijgt hij een grote geestelijke helderheid. Jammer genoeg is dat geen weg die voor de massa geschikt is, hoewel ik graag zou opteren voor de introductie van angstoverwinnende leermethoden op scholen. Want als er iets wel essentieel is voor onze kinderen is dat zij leren hun angsten de baas te worden.