Archive for the ‘Poezie’ Category

Ik ben ‘dichter van de maand’ op de website ‘Leestafel’ met een paar gedichten uit Karavanserai, waaronder ook ‘De Nacht’ en ‘Vannacht ontwaken de kersenbomen’ welke nog niet eerder (volledig) online te lezen waren.

Gedichten zijn hier te lezen

Ook ontstond vandaag een discussie over het gedicht ‘De Nacht’ waarin ik ben ingesprongen om wat uitleg te geven:

Zie hier de discussie

Gevangen in het gouden web van een kerk
wacht hij tot het witte licht hem op zal vreten.
Maar klootzakken hebben glas-in-lood gelegd,
er is geen ontkomen aan. Op een dag zal iemand

het zware anker van het altaar lichten en rood,
kut-achtig licht zal eindelijk toestromen
en de dikke, zwarte spinnen
van de biecht verjagen.

Iemand, ver weg, herinnert zijn naam
en zal hem wegroepen voor hij kans heeft
een oud vrouwtje te wurgen met een
van zijn gouden haren, dat

elke morgen aan zijn voeten huilde,
nooit opmerkend dat hij, hol-geoogd
geen woord van haar geprevel verstond

omdat de vogels, buiten,
altijd oorverdovend waren.

Martijn Benders, 30-06-2008

Dat kon natuurlijk alleen in Nederland gebeuren, dat een post als ‘Dichter des Vaderlands’ al bij de tweede invulling totaal werd verkracht. Hoe verzin je het een man als Komrij te laten opvolgen door een sinterklaasrijmelaar als van Wissen? Maar goed, daarover is al wel genoeg geschreven. De post heeft simpelweg de aanzien die het nooit gehad heeft voor minstens een paar decennia verloren.

Het ergste is nog dat die van Wissen niet eens in de verste verte probeert er nog iets van te bakken. Je zou denken dat zo’n man toch denkt dat hij, met die aandacht op zich gevestigd, tenminste een beetje beter zijn best moet gaan doen. Maar hij wordt alleen maar genanter en erger, getuige dit uiterst schlemiele versje in NRC gister:

Guus Geluk Gewenst

Dit is zelfs voor van Wissen onder de maat, en dat zegt heel wat. Wat is er toch aan de hand met Nederland dat ze nooit maar dan ook nooit reglementen weten verzinnen die hout snijden? Echt op elk front loopt het mis (van belachelijke immigratieregels die geen enkel effect hebben tot overlullig en patroniserend domeinnamen verhandelen) en het loopt altijd mis op dezelfde achilleshiel: het onvermogen het belerende wijsvingertje in de broek te houden bij het opstellen van regels. Dat verkrampte kleinburgerlijke moralisme moet in Nederland gewoon de overhand hebben, want anders menen ze de weg kwijt te zijn.

Het echte geluk hier ligt natuurlijk aan van Wissen’s zijde: hij mag zich gelukkig prijzen dat ik niet de baas van Nederland ben. Ik zou de geheime dienst inzetten en hem een week lang aan zijn kortzichtige baardje laten ophangen als hij het waagde zo’n rijmelscheet onder mijn bewind tevoorschijn te toveren.

Ik zou die uit de pleepot van Antoon Pieck ontsnapte papierkabouter standrechtelijk laten fussileren als hij daarna nog in herhaling viel.

Van Wissen mag zich dus gelukkig prijzen met het kleinburgelijk moralisme dat mensen als hem in bescherming weet te houden. Zo zie je maar weer, ook het maaiveld heeft wormen nodig. Je verwacht alleen geen worm aan het stuur van de traktor.

…hebben het helemaal bij het verkeerde eind.

In Letterland is een nogal statisch weblog met weinig interactie, mede doordat het een gemodereerd weblog is vermoed ik. Hoe dan ook, tot mijn grote verbazing stond er vandaag ineens een prachtig stuk van Sven Vitse te lezen welke ogenblikkelijk een interessante poeziediscussie in het leven riep. Wellicht kunnen de echte debaters hier ook even overwaaien om een potje mee te sparren:

Debat vindt hier plaats

Het debat tot nu toe, geparafraseerd:

“Maar misschien speelt hier de illusie van de terugblik mee, wanneer men retrospectief parasensus waarneemt in een situatie die op dat moment wellicht als dissensus en als subversie werd ge�ntendeerd en gepercipieerd.” (Sven Vitse)

Wellicht. Anderzijds zou je penologisch retro-addentief kunnen redeneren dat de situatie, als een soort prontamente parrataas, zich niet uitsluitend laat in het quinqertium van de percipatie. Ik zie het eerder als een soort quincunx waarin de mainstream, geparafraseerd als het ware door
de reprobatie van het establishment, zichzelf tot represtinerende norm weet te verheffen middels obligate anti-kritiek en intertekstuele wolligheid. Het is gewoon te belachelijk voor woorden. (Martijn Benders)

Films van Tarkovski of Fellini zijn te vermoeiend, vindt de man van de videotheek-centrale. Dat komt de originaliteit niet ten goede. Origineel ben je pas als je een film kunt maken, liefst met vondsten en alles, zonder ook maar enigszins vermoeiend over te komen. Liefst met genoeg volume om de chipszak te overstemmen, maar ook niet weer te luid, want dat gezellige kraken kun je niet bij de film wegdenken.

En er moeten natuurlijk seriemoordenaars in zitten. Kijk, origineel ben je pas als je dicht bij de menselijke geest blijft als regisseur. Lekker spannend. De kijker wil niet geconfronteerd worden met zaken die te ver van hem afstaan. De kijker wil met zichzelf geconfronteerd worden. Het is de taak van de filmmaker de kijker een spiegel voor te houden waar hij van schrikt. Iets waarvan de kijker zijn mening gaat veranderen. Want meningen, daar gaat het allemaal om.

Een goede regisseur is dus de uitbater van een spiegelpaleis. Hier en daar wat gekke bekken, wat enge spiegeleffecten, en de aan de sofa gekluisterde ziel van de kijker heeft het weer een avond origineel spannend gehad. En daar gaat het om, zegt de man van de videotheek-centrale. Vondsten, karig mee omspringen. Schrikeffect krijg je pas als de spiegel zuiver is al een doek van Malevich.

De populaire, spannende film is het minimalistisch werk bij uitstek. In de poezie heb je dat ook.
Wat explosies zijn voor films is de stilte voor de poezie: het ultieme special effect. En hoeveel gedichten heb je niet die van de stilte aan elkaar hangen? Spiegelpaleizen, mijnheer.