Jan Pollet en Arnoud van Adrichem beginnen een nieuw, diepgravend blad. Jan Pollet is een nuttige jongen, die de hele dag dingetjes knipt en plakt die hij op allerlei websites vindt. Enige literaire autoriteit heeft hij natuurlijk niet, maar dat is tegenwoordig ook niet nodig om met het clubje mee te mogen doen. Een beetje wieroken met bekende namen, een keer met bezoekersaantallen zwaaien, en je behoort al meteen tot deze instant-avantgarde en je mag aan de knoppen van de recycle-machine. ‘Hoe kun je nu al een mening hebben over de Egyptische verkiezingen, terwijl die niet hebben plaatsgevonden’ vraagt topintellectueel van Adrichem zich verbazend af. Arnoud begrijpt het niet. Waarom staan die mannetjes toch zo te schreeuwen op dat plein? Die verkiezingen zijn toch nog helemaal niet geweest? Hoe kun je dan nu al weten dat het niks wordt? Jan knikt, en knipt, en plakt nog een artikeltje over Beckett. Traag als een foute stropdas valt het licht tussen de oude bomen.

Lees meer over deze spannende plannetjes op het Zuidafrikaanse Versindaba

De hamvraag die wij, en het Vlaams Letterenfonds in het bijzonder, hier moeten stellen is: waarom een NIEUW blad? De Heer van Adrichem, net 33 jaar geworden, vindt het schijnbaar niet afdoende al hoofdredacteur van twee bladen te zijn. Daar moet nog een blad bijkomen. Er mist nog iets, iets dat een beetje BLINKT, en dat Parmentier met zijn 60 abonnees en de Revisor waar nauwelijks ooit een kip reageert niet bepaald een succes te noemen zijn – dat kun je hem niet aanwrijven, want hij is slechts de leidinggevende. Dat die ‘nieuwe kritiek’ klaarblijkelijk op de Reactor geen ruimte kan vinden, dat daar ‘Een nieuw blad’ voor NODIG is ligt aan het feit dat je op zo’n bestaand blad met VOOROORDELEN te maken hebt. We moeten opnieuw beginnen, met een nieuwe lei. Hoort u ons, Letterenfonds? Knip en plak en de mijnheer met krap twee matige bundeltjes moeten gezamenlijk een DERDE podium hebben, omdat de vorige twee door onverlaten, door schreeuwlelijkerds, onklaar gemaakt zijn. En omdat het geld op is. Zo’n bak subsidie gaat maar een tijd mee. En als je drie blaadjes hebt, kun je ook uit drie potjes eten. Lachen toch!

Het beeld tekent zich langzaam af van een sprinkhanencultuur, die steeds oppervlakkige projecten opzetten, om vervolgens het zinkende schip weer te verlaten en weer iets nieuws op te zetten, gesponsord door de bijna failiette Vlaamse belastingbetaler. Het is de referentiele autoriteit tot-en-met, het slachtoffer als leidinggevende, die van de ene bank naar de andere hopt, overal een puinhoop achterlatende. En niemand kan schijnbaar even de hamvraag stellen: Wie bent u? Waarom wordt aan u belang gehecht? Waarom moet u meer hoofdredacteurschappen hebben dan gepubliceerde bundels? Is dit soort culturele kaalslag waarbij u steeds zelf de ruif leegvreet die eigenlijk voor iedereen bedoeld is – is dat niet juist het grote probleem waar de kunstsector mee te maken heeft? Dat gebrek aan KRITIEK en CONTROLE? Dat niemand eens vraagt ‘waarom moeten diezelfde mannetjes weer een ander blad, en waarom moeten wij daar geld insteken terwijl ze makkelijk gewoon een sectie kunnen maken op hun bestaande site die precies hetzelfde doet?’

Het is een sprinkhanenplaag, deze referentiecultuur. Al deze bemiddelaartjes, literatuurpausjes, knip en plak koningen – ze moeten het veld ruimen. En daarom schreeuw ik hier even, op dit gezellig cultuurpleintje. Occupy poetry!